Van Homo Economicus naar Homo Florens

Auteur: Siem
Leestijd: 6 min
Leestijd: 6 min

De transformatie binnen economische opleidingen naar een nieuw mensbeeld.

Belangrijke waarden voor Wiltgroei zijn aandacht, verbinding, hoop en zingeving. Elke dag proberen we deze waarden te leven, zodat Wiltgroei een florerend geheel kan zijn. Niet gek dat we fan zijn van het Homo Florens mensbeeld. Nog mooier dat we nu ook een project kunnen doen waar dit thema centraal staat. Lees hieronder hoe wij naar mensbeelden kijken en welke invloed dit kan hebben op het economische onderwijs.

Het Homo Florens mensbeeld gaat uit van een verhaal waarin de mens wordt gezien als een onderdeel van de natuur, in plaats van als een losstaand, individueel wezen. Het benadrukt de verbondenheid tussen mensen en hun omgeving, waarbij liefdevolle relaties en emotionele connecties worden gewaardeerd boven rationeel denken. In dit perspectief wordt de menselijke ervaring gezien als verweven met de natuurlijke wereld, waarin harmonie en wederzijdse afhankelijkheid centraal staan.

Wanneer het Homo Florens mensbeeld onderliggend is in bedrijfskunde en economie opleidingen, zou dit een paradigmaverschuiving betekenen. Studenten zouden worden opgeleid met een bredere kijk op zakendoen, waarbij de nadruk niet alleen ligt op winstmaximalisatie, maar ook op sociale en ecologische duurzaamheid. Ze zouden worden aangemoedigd om bedrijfspraktijken te ontwikkelen die rekening houden met de impact op de samenleving en het milieu. Dit kan leiden tot een zakelijke cultuur waarin ethiek, verantwoordelijkheid en het welzijn van alle belanghebbenden, inclusief de natuur, centraal staan. Bedrijven zouden niet alleen streven naar financiële winst, maar ook naar het creëren van positieve sociale en ecologische veranderingen, wat uiteindelijk kan resulteren in een meer evenwichtige en menswaardige economie.

Het Homo Economicus mensbeeld gaat uit van een rationele, zelfzuchtige en individueel georiënteerde benadering van menselijk gedrag. Volgens dit paradigma streven mensen naar het maximaliseren van hun eigen welzijn, meestal in de vorm van materiële rijkdom, zonder veel aandacht voor de bredere impact van hun acties op anderen of het milieu. Het legt de nadruk op concurrentie, eigenbelang en marktmechanismen als drijfveren voor economische activiteit.

Wanneer het Homo Economicus mensbeeld dominant is in bedrijfskunde en economie opleidingen, worden studenten vaak opgeleid met een focus op winstmaximalisatie en efficiëntie, vaak ten koste van sociale en ecologische overwegingen. Bedrijven worden gezien als entiteiten die primair verantwoordelijk zijn voor het genereren van financiële winst, met minder aandacht voor hun bredere impact op de samenleving en het milieu.

In vergelijking daarmee biedt het Homo Florens mensbeeld een meer holistische benadering van menselijk gedrag en economische activiteit. Door de nadruk te leggen op verbondenheid, wederzijdse afhankelijkheid en liefdevolle relaties met anderen en de natuur, moedigt het een benadering aan die meer in lijn is met duurzame ontwikkeling. Dit betekent dat bedrijven en economische systemen niet alleen moeten streven naar winst, maar ook naar het creëren van waarde voor alle belanghebbenden, inclusief de samenleving en het milieu.

Voor ons is de conclusie dat de stap van de Homo Economicus naar de Homo Florens betekent dat we naar een meer inclusieve, holistische en duurzame kijk op menselijk gedrag en economische activiteit gaan. Uiteindelijk is dit volgens ons noodzakelijk voor een menswaardige toekomst.

Wiltgroei wil graag bijdragen aan deze paradigmaverschuiving in het economisch hoger onderwijs. Dat gaan we doen door een onderzoek te doen waarbij we alle belanghebbenden in het onderwijs op een verbindende, waarderende en harmonieuze (homo florens) manier te interviewen en te vragen naar wat zij denken dat nodig is om dit mensbeeld te laten landen. Zo willen we in de gesprekken al bewustwording creëren en een mooie stap zetten in deze paradigmaverschuiving.

deel dit verhaal

De stap van de Homo Economicus naar de Homo Florens betekent dat we naar een meer inclusieve, holistische en duurzame kijk op menselijk gedrag en economische activiteit gaan.